HABERLER Son güncel yazılarımı aşağıdan okudunuz mu?

Hipertiroidi (Zehirli Guatr)

Tiroid bezinin hormon sentezini artırması nedeni ile meydana gelen hastalığa hipertiroidi (zehirli/toksik guatr) adı verilir. Kanda tiroid hormon seviyeleri artarken, tiroid hormon sentezini düzenleyen hormonun (TSH) seviyesi artan tiroid hormonlarınca baskılanarak düşer. Tipik olarak kanda tiroksin (T4) ve bazen de T3 triiyodotironin (T3) ve seviyesi yüksek ve Tiroit Stimulan Hormon (TSH) seviyesi düşüktür. Ultrasonografi ve sintigrafi değerlendirmeye yardımcı olur.

Nedenleri arasında Graves Hastalığı (toksik diffüz guatr), toksik multinoduler guatr, toksik adenom ve tiroiditler sayılabilir.

Hipertiroidi belirtileri kaygı, sinirlilik, anksiyete, uyku sorunu, normal veya artan iştaha rağmen kilo kaybı, ellerde titreme, terleme, çarpıntı, adet düzensizliği, kısırlık ve artmış barsak hareketleridir. Graves hastalığında ek olarak göz bulguları da vardır.

Toksik diffüz guatr (Graves) nedeni bilinmeyen vücudun kendi dokularına karşı savaşan antikorlar ürettiği otoimmün bir hastalıktır. Kadınlarda, erkeklerden beş kat daha fazla görülür ve en sık görülen zehirli guatr nedenidir.

Toksik Multinoduler Guatr (Plummer Hastalığı), genellikle 50 yaş üstünde ortaya çıkar, bulguları Graves Hastalığına benzer ancak tiroid dışı belirtileri yoktur.

Toksik Adenom, genellikle genç hastalarda görülür çok çalışan tek bir nodul vardır.

Tedavi sebep olan hastalığa göre belirlenir.

Graves hastalığı için üç tedavi seçeneği vardır: hormon sentezini baskılayan antitiroid ilaçlar, radyoaktif iyot veya cerrahi. Her üç seçenek de etkilidir, ancak her üç seçeneğin de önemli yan etkileri vardır. Antitiroid ilaçlar, radyoaktif iyot veya cerrahi ile tedavi öncesinde hipertiroidiyi kontrol etmek için başlangıçta kullanılabilir. Hastalarda en fazla iki yıla kadar ilaç tedavisi uygulanabilir. İlaç kesildiğinde hastalık tekrarlıyorsa radyoaktif iyot veya ameliyat önerilmelidir.Cerrahi tedavi planlanan hastanın tiroid hormon seviyeleri ameliyat öncesinde normal seviyeye inmiş olmalıdır. Cerrahi tedavi; şiddetli hipertiroidisi ve tıkayıcı veya çok büyük guatrı olan hastalar için önerilir. Ayrıca yan etkileri nedeni ile daha uzun süre ilaç tedavisi alamayacak, antitiroid ilaçlara alerjisi olan, radyoaktif iyot almak istemeyen, eş zamanlı büyük sintigrafi ile yapılan değerlendirmede soğuk olarak nitelendirilen nodülü olanlarda, yakın zamanda hamile kalmayı planlayan kadın hastalarda ve eşlik eden tiroid kanseri veya şüphesi ya da veya primer hiperparatiroidizm olanlarda uygun seçenek cerrahidir.  Total ya da totale yakın tiroidektomi yapılmalıdır (detaylı bilgi için tiroid hastalıklarında cerrahi tedavi teknikleri bölümüne buradan bakabilirsiniz).

Toksik adenomu veya toksik multinoduler guatrı olan hastalar için tedavi seçenekleri arasında antitiroid ilaç kullanımı, cerrahi, radyoaktif iyot,  ultrasonografi kılavuzluğunda radyofrekans ablasyon, lazer ve etanol ablasyonu bulunur. Tıkayıcı veya çok büyük guatrlarda (>80 g) Eşlik eden tiroid kanseri veya primer hiperparatiroidizm varsa veya hipertiroidinin hızlı ve kesin olarak düzeltilmesi gerekiyorsa cerrahi tedavi uygulanmalıdır. Plummer Hastalığında total veya totele yakın tiroidektomi yapılır.  Toksik adenomlarda ise görüntüleme ile tiroid bezinin tek tarafında nodul olup diğer taraf sağlamsa tek taraflı lobektomi ve istmektomi yeterlidir. Diğer tarafta da nodul varsa total veya totele yakın tiroidektomi yapılır (detaylı bilgi için tiroid hastalıklarında cerrahi tedavi teknikleri bölümüne buradan bakabilirsiniz).

Kaynaklar;

  • Ross DS, Burch HB, Cooper DS, Greenlee MC, Laurberg P, Maia AL, Rivkees SA, Samuels M, Sosa JA, Stan MN, Walter MA. 2016 American Thyroid Association Guidelines for Diagnosis and Management of Hyperthyroidism and Other Causes of Thyrotoxicosis. Thyroid. 2016 Oct;26(10):1343-1421. doi: 10.1089/thy.2016.0229.
  • Cantalamessa L, Baldini M, Orsatti A, Meroni L, Amodei V, Castagnone D. Thyroid nodules in Graves disease and the risk of thyroid carcinoma. Arch Intern Med. 1999 Aug 9-23;159(15):1705-8. doi: 10.1001/archinte.159.15.1705. 
  • Kang AS, Grant CS, Thompson GB, van Heerden JA. Current treatment of nodular goiter with hyperthyroidism (Plummer’s disease): surgery versus radioiodine. Surgery. 2002 Dec;132(6):916-23; discussion 923. doi: 10.1067/msy.2002.128691. 

Bu sayfa kapsamı bilgilendirme amaçlıdır. Tedavi edici öneriler bulunmamaktadır. Tanı ve tedavi için doktorunuza danışınız.