• Istanbul, TÜRKİYE
HABERLER Son güncel yazılarımı aşağıdan okudunuz mu?
  • KLINIK : +90 532 136 4063
open-navigation
close-navigation
RANDEVU ALIN

Hiperparatiroidizm

Hiperparatiroidi paratiroid bezlerindeki bir hastalığa bağlı olarak normalden fazla PTH (Parathormon) salınması ile ortaya çıkar. Eğer paratiroid bezlerinin biri ya da daha fazlası normalden fazla PTH  salgılıyorsa Primer (Birincil) Hiperparatiroidizm adını alır. Kronik böbrek yetmezliği, bağırsaklardan emilim bozukluğu, D vitamini eksikliği, magnezyum düşüklüğü ve lityum benzeri ilaçlar  nedeni ile paratiroid bezlerinden PTH salgısının artmasına Sekonder (İkincil) Hiperparatroidizm denir.

Primer Hiperparatiroidizmin en sık sebebi paratiroid adenomlarıdır (%80-85). Diğer sebepler paratiroid hiperplazileri (%10-15) ve kanserleridir (%1-2).

Kan kalsiyumunda yükselme ile kabızlık, anoreksi, bulantı, yorgunluk, halsizlik, anksiyete, depresyon, çok su içip çok idrara çıkma, nefrolitiazis, böbrek yetmezliği, aritmi, kas zayıflığı, kemik ve sırt ağrısı, kemik kisti, patolojik kemik kırıkları, mide ülseri ve pankreatit gibi bulgular görülebilir. Tanı için kanda kalsiyum seviyesi bakılıp 2 kez üstüste yüksek bulunursa albumin ve PTH sevilerine bakılır. Patolojik bulgu mevcutsa 24 saatlik idrar kalsiyumu, D vitamini ve fosfat düzeyleri değerlendirilir. Hiperparatiroidi düşünülen hastalar boyun ultrasonografisi, paratiroid sintigrafi (sestamibi), boyna yönelik manyetik rezonans görüntüleme ve gerekirse ek tetkiklerle değerlendirilir. Hastalarda mutlaka ektopik (normal lokalizasyonu dışında) yerleşimli paratiroid bezi varlığı dışlanmalıdır.

 

Primer hiperparatiroidide en yaygın tedavi cerrahidir. Bulguları olan hastalar ameliyat edilmelidir. Hastalık adenoma bağlıysa etkilenen paratiroid bezi çıkartılır, hiperplazi nedeni ile dört paratiroid bezi de etkilendiyse üç bezin tamamı ve 4. bezin yarısı çıkartılır.

Semptomu (şikayet ve bulgusu) olmayan hastalarda ise ameliyat gerektiren durumlar;

  1. Serum kalsiyumu normalden 1,0 mg/dL yüksek olması;
  2. Kemik ölçümünde göre BMD (kemik mineral yoğunluğu): Lomber omurgada, total kalçada, femur boynunda veya radiusun distal 1/3’ünde T skoru ≤2,5;
  3. Radyolojik saptanan  omurga kırıkları;
  4. Kreatinin klerensi < 60 cc/dak olması;
  5. Biyokimyasal taş risk analizine göre 24 saatlik idrarda kalsiyum  >400 mg/gün olması;
  6. Nefrolitiazis (böbrek taşı) veya nefrokalsinozun varlığı
  7.  <50 yaş olarak kabul edilir.

Kaynaklar;

  • Lal G., Clark OH. Tiroid,Paratiroid ve Adrenal. Brunicardi FC, ed. İn. Schwartz Cerrahinin İlkeleri. 10. Baskı ed: Güneş Kitabevi; 2016. p.1558-1560
  • Omma T. Primer Hiperparatiroidizm. Gürsoy G, editör. Kalsiyum Metabolizması ve Hastalıkları. Ankara: Türkiye Klinikleri; 2018. p.34-41
  • Wermers RA, Khosla S, Atkinson EJ, Achenbach SJ, Oberg AL, Grant CS, Melton LJ 3rd. Incidence of primary hyperparathyroidism in Rochester, Minnesota, 1993-2001: an update on the changing epidemiology of the disease. J Bone Miner Res. 2006 Jan;21(1):171-7. doi: 10.1359/JBMR.050910.

Bu sayfa kapsamı bilgilendirme amaçlıdır. Tedavi edici öneriler bulunmamaktadır. Tanı ve tedavi için doktorunuza danışınız.